Mopti – de stad aan het water

Donderdag 29 september 1994

Op een niet ál te copieus diner van een bordje warm water met wat onduidelijke korreltjes en een paar sliertjes lauwe spaghetti slaap je niet al te goed.
Het ontbijt van een stukje stokbrood van gisteren, zónder boter maar mét een beetje jam geeft niet echt een solide basis voor nieuwe een dag in Afrika. Elke gast heeft recht op één zakje thee (Liptón is de enige thee die je in dit land kunt krijgen, de koffie op de boot wordt om gezondheidsredenen sterk afgeraden) en als je het gore lef hebt om een tweede zakje thee te vragen kijkt de streng ogende ober – die nog steeds in het midden van de ronde vergadertafel staat – je gewoon dood, hartstikke dood. Simpel, punt uit, einde discussie. Dat zal je leren om niet een tweede keer om een theezakje te vragen.

Met de geëlektrocuteerde Française gaat het inmiddels iets beter maar ze besluiten wel deze luxe cruise voortijdig af te breken en bij het ziekenhuis in Mopti langs te gaan voor controle, vandaag zullen we in Mopti stoppen.
We hadden hier ook met Ali afgesproken. Hij zou over land vanaf de hoofdstad Bamako reizen en dezelfde dag in Mopti aankomen. Het Duitse stel verlaat ook hier de boot. Als we mensen vertellen dat wij doorreizen tot Gao wordt er óf met gefronste wenkbrauwen gereageerd, óf de ogen sperren wijd open en zachtjes worden de woorden ‘Oh la la!‘ gemompeld.

We bespreken of we doorvaren tot Gao – het eindpunt – of dat we onze reis voortijdig afbreken, de reis verloopt namelijk iets anders dan we verwacht hadden. Aan de ene kant valt het een beetje tegen (dit heeft niets met een luxe cruise te maken) maar aan de andere kant heb je aan lokale folklore geen gebrek.
We worden goed entertainend, er is zelfs een fulltime professionele ‘animateur‘ aangesteld om de passagiers in de luxe klasse te vermaken.
Het is een grote, fitte vrolijke jongeman met veel spierballen.
Bijvoorbeeld, in ons hotel in Bamako stond ‘s ochtends vroeg de ‘slag om Stalingrad‘ op het vaste programma dat is niet altijd even leuk als vermaak, zeker niet als je een lichte kater hebt.
Dat is hier op de boot gelukkig niet het geval! Onze vriend ‘Le Animateur‘ neemt zijn taak serieus. Drie keer per dag ( ‘s-ochtends 8h, ‘s middags 14h en ‘s avonds 20h ) wordt de nieuwste karatevechtfilm uit India vertoond. En nog wel in originele uitvoering, maar zonder ondertiteling!!!
Het is een beetje jammer dat de hele verzameling maar uit twee films bestaat, want wat is er heerlijker dan een aantal springende, schoppende, schreeuwende en vechtende jongedames en jongeheren op de televisie tijdens het ontbijt, de lunch én het diner te zien. In vlekkeloos Indiaas schelden de rivaliserende bendes elkaar de huid vol voordat ze aan het grote gevecht gaan beginnen.
Dat je er geen woord van verstaat laat wel ruimte voor je fantasie over, ik kan me het volgende shot tussen twee onderwereldfiguren voorstellen waarbij de ervaren slechterik tegen het bange nieuwe aspirantboefje heel langzaam in het Engels met een vet zwaar Italiaans accent zegt:

Usuâlly I kill for mâney … , but because you âre my friend …,  I will kill you for nâthing! …“. De nieuweling slikt,  terwijl hij op zijn benen staat te trillen.

Maar ik dwaal af, we zitten op “Le Bateaux; General A. Soumaré” en we zijn bijna in de haven van Mopti, dat kun je goed aan het water zien; als je een grote stad nadert wordt het rivierwater vuiler en vuiler zowel in chemisch opzicht als organisch zal ik maar zeggen….

Twee uur ‘s middags stopt de boot in Mopti met vier uur vertraging. Aan de wal staat geen Ali, hoewel we dat wel hadden afgesproken.
Met Dorothea en haar vriend drinken we een biertje in een cafeetje, een half uurtje lopen van de haven. Onderweg komen we veel ettertjes tegen die ons continue voor de voeten lopen met de vraag “Monsieur, monsieur, monsieur un Bic s’il vous plait” of “Monsieur, un bonbonMonsieur, un bonbon. Monsieur, un bonbon.” en dat kunnen ze úuuren lang volhouden.
In de kroeg worden we aangesproken door een jongen uit Mopti die beweert een vriend van Ali te zijn, na dit gezegd te hebben verdwijnt de jongen dan ook weer direct.

Straatbeeld in Mopti

Straatbeeld in Mopti, er is veel verse en gedroogde vis te koop, rechtsboven zie je de Niger

Een uur later komt een Pirogue met een breed glimlachende Ali er in aanvaren. Samen lopen we langs het water naar de ‘Bar Bozo‘ een cafe/restaurant aan het water met een prachtig uitzicht over de Niger en alle havenactiviteiten die daar plaatshebben. We blijken sneller door onze voorraad Malinees geld (de CFA) te gaan dan we dachten. Volgens Ali is dat geen enkel probleem en kan hij zo Franse Francs laten wisselen in CFA. We geven hem 1,000 FF, hij fluit op zijn vingers en er komt een knulletje van 14 aanrennen. Ali geeft hem het geld en het knulletje rent weer weg. We eten iets en drinken nog een biertje in de ‘Bar Bozo‘. Nadat er een uur is verstreken komt het knulletje weer aangerend en geeft Ali 100,000 CFA!
En de provisie voor het wisselen?” vragen we aan Ali, “Daar doen we hier niet aan, dat is alleen iets van de bank” zegt hij lachend. Kijk, dat is pas zaken doen!

Waarom zou iemand in vredesnaam Franse Francs GRATIS willen wisselen voor lokale CFA’s? De bank in Bamako vraagt 10% provisie, maar het hotel in Bamako wisselde gratis.
Is dit dom zaken doen? Nee, de Franse Franc is een betrouwbare munt die redelijk constant in waarde blijft, de CFA daarentegen is daarentegen overgelaten aan het wispelturige gedrag op de geldmarkten.
Een jaar geleden is de CFA in één klap gehalveerd in waarde omdat andere landen dat nodig vonden!!!

‘La devaluation’ – zoals het hier werd genoemd – zorgde ervoor dat in één dag je salaris als ambtenaar, brandweerman of onderwijzer werd gehalveerd, je huis is nog maar de helft waard en je hebt nog maar de helft van je spaargeld.
Alle boodschappen, voedsel, drank, bezine zijn daarentegen in een klap twee zo duur als gisteren!
Daarom is het niet vreemd dat een stabiele munt zoals de Franse Franc (of de Amerikaanse Dollar) zo in trek is en dat de mensen graag wisselen in deze munt als appeltje voor de dorst

Ali, Bart en Paul op het terras in de Bar Bozo in Mopti

Ali, Bart en Paul op het terras in de Bar Bozo in Mopti

Als we de ‘Bar Bozo‘ willen verlaten komt er een zandstorm overwaaien. Binnen één minuut is de hele stad bedolven onder een laag zand, de storm duurt vijf minuten, dan is het weer windstil.

De zandstorm in Mopti

De zandstorm in Mopti

We lopen naar het ‘campement‘ van Mopti , een ‘campement‘ is een soort jeugdherberg, een plaats van goedkoop onderdak. Paul wil er douchen, ik drink nog een biertje in de kantine met een groepje Fransen en Engelsen.
Voordat we teruggaan naar de boot, eten we nog iets in de haven. Maar Ali hoort dat de motoren van de boot starten. Nu moeten we snel zijn!!!
We rennen terug naar de boot, klimmen over de hekken die ze al hebben gesloten. We zijn binnen! Op het nippertje! ( Poeweeh ).  Ali zwaait ons uit, we zien elkaar weer in Gao

Drie uur later vertrekt ‘Le Bateaux‘. De Fransen en de Engelsman blijken ook op de boot te zitten, ze stappen uit in Tombouctou.

Vrijdag 30 september 1994

Matig geslapen, de Fransen en de Engelsman (hij schrijft voor Lonely Planet) hebben in de bar/restaurant geslapen, want de boot is nu voller dan vol. Het schijnt dat ‘Le Animateur’ ‘s nachts om een uur of drie een jongedame mee heeft genomen naar de bar en bijzonder luidruchtig met de dame heeft liggen vrijen, waar de rest van de mensen bij aanwezig waren! Het testosteron gehalte bij de gemiddelde Afrikaanse man is bijzonder hoog.
De Fransen bivakkeren bij ons voor de deur  en hebben er ongelofelijk veel plezier in.

‘s Avonds leggen we aan in het dorpje ‘Diré‘, een aantal Pirogues dat op ons afkomt worden overvaren waarvan er één naar de bodem van de rivier zinkt.
Op de kade heerst de gebruikelijke chaos.

We leggen niet aan in Diré, maar je kunt een Pirogue als taxi gebruiken

We leggen niet aan in Diré, maar je kunt een Pirogue als taxi gebruiken

De Pirogues zorg ook voor bevoorrading, water, fruit, kippen enz. enz.

De Pirogues zorgen ook voor bevoorrading, water, fruit, kippen enz. enz.

Het is nu behoorlijk druk op de boot en er zijn bijzonder veel militairen aanwezig, als escorte of op weekend verlof(het is vrijdag), dat is niet helemaal duidelijk ze zijn in ieder geval bijzonder jolig vandaag.
Steve, de Engelse gids reist al 7 jaar door West-Afrika, maar het is hem nog nooit gelukt om Tombouctou te bereiken. Dit keer zal zijn vierde poging worden.

Het is erg druk op de boot

Het is erg druk op de boot

‘s Avonds laat zijn de militairen stomdronken en staan ze vanaf het dak naar beneden te plassen.

 wordt vervolgd…..
This entry was posted in Uncategorized and tagged . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>